Hoe een plantaardig dieet slim en gezond aanpakken ?

Published on : 14-3-22
  • Maand maart is veggie maand. Onze partner EVA zet vegetarische maaltijden in de kijker met hun Veggiechallenge en net als vorig jaar nemen tienduizenden Belgen hieraan deel. Vegetarische maaltijden zijn al enige tijd in opmars. Inmiddels consumeert bijna de helft van de Belgen (44%) nu minder vlees dan een jaar geleden; een verderzetting van de dalende trend van de vleesconsumptie. 7% van de Belgen eet zelfs nooit vlees. Samen met de 9% flexitariërs (die minstens drie keer per week vegetarisch eten) betekent dit dat 16% van de Belgen regelmatig vegetarisch eet.

    Vegetarisch of veganistisch eten wordt dus steeds populairder. De belangrijkste redenen hiervoor? Dierenwelzijn, gezondheid en het milieu, want vlees heeft immers een grote voetafdruk op het milieu. 

    Vegetarisch voedingspatroon: diverse vormen

    Vegetarisch eten kan verschillende vormen aan nemen, en welk type men voor kiest, hangt vaak samen met de reden waarom men voor een vegetarisch voedingspatroon kiest:

    • De pescotariër eet geen vlees, maar wel vis, schaal- en schelpdieren, melkproducten en eieren.
    • De ovo-vegetariër : eet géén vlees, géén gevogelte, géén vis, géén schaal- of schelpdieren, géén melk en géén melkproducten zoals kaas, yoghurt, …. Behoudt wel consumptie van eieren.
    • De lacto-ovovegetariër eet geen vlees, vis en schaal- en schelpdieren, wel melkproducten en eieren.
    • De lactovegetariër eet geen vlees, vis, schaal- en schelpdieren en eieren, wel melkproducten.
    • De flexitariër of semivegetariër eet meerdere dagen per week geen vlees, maar schrapt het niet volledig. De voedingsaanbevelingen zoals weergegeven in de nieuwe voedingsdriehoek (www.gezondleven.be) sluiten hier bij aan.

    Bron : www.gezondleven.be

    Veganisme

    Veganisten eten absoluut geen dierlijke producten: ook geen eieren, melk en melkproducten. Vele schrappen ook honing. Doordat ze geen dierlijke voedingsmiddelen eten, is het voor veganisten moeilijker om voldoende vitamine B12, ijzer, calcium en jodium op te nemen. Daarom moeten ze aandacht besteden aan goede eiwitcombinaties, voldoende energie innemen en ervoor zorgen dat ze genoeg vitaminen en mineralen binnenkrijgen. Naast de aandachtspunten die gelden bij een vegetarisch voedingspatroon, is er bij een veganistische voeding extra aandacht nodig voor de inname van o.a. vitamine B12 en calcium.

    Voedingsdriehoek - Vlaams Instituut Gezond Leven vzwGezond ?

    Er bestaat weinig wetenschappelijk onderzoek naar evaluatie en vergelijking van omnivore, vegetarische en veganistische diëten en hun gezondheidseffecten op langere termijn. Binnen elk van deze voedingspatronen is grote variatie mogelijk. Het is dan ook moeilijk om sommige gezondheidsclaims van vegetarische voeding te staven. Bij elke voedingsgewoonte is een gevarieerd en uitgebalanceerd voedingspatroon aan te bevelen, met een groot aandeel van plantaardige producten.
    Bron : www.gezondleven.be

    Studies bij vegetarische en veganistische volwassenen tonen in veel gevallen een aantal voordelen, zoals een verminderde incidentie van obesitas, van hart-en vaatziekten en van diabetes. Deze voordelen worden vooral geassocieerd met een hoge inname van plantaardige voedingsmiddelen als groenten, noten en peulvruchten zoals vaak in een vegetarische dieet het geval is. 

    Nutritionele tekorten 

    Door de restrictieve voedingskeuze moeten vooral de veganisten (meer dan omnivoren en lacto-ovo-vegetariërs) aandacht hebben voor potentieel kritische nutriënten zoals vitamine B12, eiwitten, ijzer, zink, calcium en vitamine D, jodium en omega3-vetzuren. Niet alleen de samenstelling van de ingenomen voedingsmiddelen, maar ook en vooral de biobeschikbaarheid van de verschillende nutriënten moet in rekening genomen worden. Omdat energienood en vraag naar nutriënten in verhouding tot het lichaamsgewicht relatief hoger zijn bij zuigelingen, kinderen en adolescenten, zijn deze groepen meer vatbaar voor nutritionele tekorten dan volwassenen.

    Kathleen ErvinckxWelke is de rol van een diëtist ?

    Zoals je hierboven hebt gelezen, kunnen er vooral bij een veganistisch voedingspatroon tekorten ontstaan. Het is dan ook zeker raadzaam om naar een diëtist te gaan. In samenspraak wordt het huidige eetpatroon in kaart gebracht, zodat er bepaald kan worden of alle belangrijke voedingsstoffen wel of niet binnen gekregen worden. Een diëtiste kijkt lichamelijke behoeften, zoals energie- en eiwitbehoefte, maar ook of je voldoende gezonde vetten, vitamines en mineralen binnenkrijgt.

    Vervolgens ontvang men een persoonlijk voedingsadvies, waardoor men er zeker van kan zijn van alle nodige voedingsstoffen binnen te krijgen. Een diëtist kan hulp bieden om de dierlijke producten op een juiste manier te vervangen; om voedseletiketten te lezen, en daarnaast kan er bij mogelijke tekorten gekeken worden naar suppletie-mogelijkheden

    Wist je dat?

    • ijzer in plantaardige producten moeilijker in je lichaam wordt opgenomen dan dierlijk ijzer?
    • vitamine C de opname van ijzer kan verbeteren? Tip van onze hoofddiëtiste Kathleen Ervinckx (foto rechts): overweeg een vitamine-C rijk dessertje, bijvoorbeeld, kiwi, na je maaltijd. 
    • vegetariërs vaker vitamine B12 of ijzer te kort hebben?
    • je eiwitten best kan combineren om deze beter op te nemen?
    • vegetarische burgers vaak veel vet en zout bevatten?
    • peulvruchten weinig vitamine C en ijzer bevatten en best met melkproducten worden gegeten? Nog een tip van Kathleen : eventueel kaas of yoghurt bij de maaltijd of als nagerecht. 
    • een aantal sojaproducten verrijkt worden met calcium en vitamine B12?

     

    Diëtisten aan de slag bij Sodexo

    Bij Sodexo werken er heel wat diëtisten.  Wij bieden immers maaltijden aan heel wat personen : in bedrijfsrestaurants, maar ook in ziekenhuizen, woonzorgcentra, creches, lagere en middelbare scholen, universiteiten, centra voor personen met een handicap, en zoverder. Zeker bij personen met een specifieke nutritionele behoeften, zoals bijvoorbeeld opgroeiende kinderen, senioren of zieken, monitoren genauwzet dat aan alle behoeften worden voldaan en dat de maaltijden evenwichtig en gezond zijn. 
     

    Gerelateerde artikelen

     

    Vacatures in de kijker 

    We nemen regelmatig diëtisten aan. Neem een kijkje op onze jobpagina om te zien of er iets interessants voor jou tussen zit.